Skip to content
Word lid

“Dertien Dagen” is de titel van een documentaire van 2Doc die in juli op de televisie werd uitgezonden. Een intiem verslag van de laatste dertien dagen van Floor Haak (86) gefilmd door zijn zoon Gijs. Het verslag van een frêle oude man die ervoor koos om niet verder te leven, stopte met eten en drinken en ‘tevreden overleden’ op zijn rouwkaart wilde. Een proces dat je bij de strot grijpt vanwege de humor die erdoorheen speelt omdat je weet en voelt dat die is ingegeven door de wetenschap van het naderende einde. Aan de andere kant ben je gegrepen door de triestheid van het gebeuren, het ongemak, de pijn, het afzien en het laatste lijden.

Het is een zelfgekozen lijden. De term ‘tevreden’ is daarmee voor een deel zeker te verklaren. Wij zouden wel eens willen weten wat iemand als Floor had gekozen als hij een humaan laatstewilmiddel ter beschikking had gehad. De beelden uit de documentaire van de pijn die hij had bij de verschoning staan ons op het netvlies gegrift.

Maar dan…

Aan het einde van deze documentaire, met de restanten van de beelden van het einde van Floor en de poëtische beelden erover, is daar ineens de reclame voor 113 die oproept om bij gedachten aan zelfmoord hen te bellen. Wat een inbreuk op de integriteit van deze documentaire, wat een walgelijke vertoning! Hoe ongepast is deze journalistieke mediacode in deze context. Het ging niet eens over een ‘zelfmoord’, een term die deze pro-lifeclub graag gebruikt. Het was een bewuste beslissing om op deze manier een einde aan het leven te maken. Zeker niet prettig voor de oude man zelf en ook niet voor zijn familie, maar wel een zeer bewuste keuze met aanvaarding van de gevolgen.

Er was geen sprake van aarzeling over de aard van deze documentaire. Er was geen enkele aanleiding om een telefonist van 113 lastig te vallen.
En daarmee rijst de vraag of die code niet eens heel kritisch tegen het licht moet worden gehouden. Immers, niet iedere zelfdoding is uit wanhoop, een wanhoop die beïnvloed kan worden door een goede raad of een luisterend oor. Hebben we het echter over een levenseinde in eigen regie, bewust voorbereid en uitgevoerd, dan is deze mediacode een wangedrocht, eerder een belediging dan een hulp.

En laten we eerlijk zijn: wat hebben die mediacode en de miljoeneninvestering in 113 nou helemaal opgeleverd? Sinds 1980 zijn de cijfers over de gruwelijke zelfverminking stabiel op ongeveer 10 per 100.000 inwoners. Wij zullen niet zeggen dat het geld allemaal over de balk is gegooid, maar een genuanceerder gebruik van de mediacode is toch niet teveel gevraagd?

Back To Top